Verwondering en spel in de rekenles

Rekenen is meer dan plus en min. En vooral: rekenen is léuker dan simpelweg optellen en aftrekken. Hoe je kinderen al spelend leert om hun rekenvaardigheden toe te passen in de praktijk en zo bijvoorbeeld leuke puzzels op te lossen of creaties te maken, laat het expertteam rekenen van Baasis zien. Zij staan klaar voor de rest van de leerkrachten van de dertien Baasis-scholen. Met als doel: leerlingen verwonderen en zo enthousiasmeren voor rekenonderwijs.

De opdracht: maak van een zelf geknipt tangram een blauwe vinvis. Er is een plaatje van de vis als voorbeeld en er liggen vouwblaadjes en een schaar om een tangram te knippen en vervolgens de vis te vormen. Dit is geen handvaardigheid, maar rekenles. Het doel: ruimtelijk inzicht bevorderen.
‘Associeer je rekenen met min, plus, keer en gedeeld door, dan vinden veel kinderen het saai. Ik wil laten zien hoe je je rekenvaardigheden nog meer kunt gebruiken. In de echte wereld gaat het ook niet om sommen maken, maar om het toepassen van je ruimtelijk inzicht of rekenvaardigheid’, zegt Annemieke Tent.

Verwondering
Annemieke werkt op OBS Ter Borch in Eelderwolde. De leerkracht, die een van de kartrekkers is van het bovenschoolse expertteam rekenen bij Baasis, gebruikt ook de natuur als inspiratie voor rekenlessen. ‘Een mestkever kan elf keer zijn eigen gewicht tillen. Stel dat jij net zo sterk bent als een mestkever, hoeveel kilo kan jij dan tillen?’, geeft Annemieke nog een voorbeeld van een rekentaak. ‘Door dit soort uitdagingen verwonderen kinderen zich. En vanuit verwondering ontstaat interesse om te leren.’
Natuurlijk zijn er ook dingen die kinderen simpelweg móéten kunnen als ze de bassischool verlaten. De tafels één tot en met tien uit hun hoofd kennen bijvoorbeeld. ‘Die manier van rekenen noemen we ‘memoriseren’ en ‘automatiseren’. Memoriseren is het onthouden van de tafels. Zo weten de meeste mensen bij het horen van ‘vier maal drie’, dat het antwoord ‘twaalf’ is. Dat kennen we uit ons hoofd. Een moeilijkere som, zoals ‘vier maal twaalf’ berekenen we doordat de tafels in ons hoofd zijn geautomatiseerd. Vier keer tien is veertig. Vier keer twee is acht. Samen is dat achtenveertig.’ Ook deze manier van rekenen kunnen we leuk maken’, zegt Annemieke. ‘Bijvoorbeeld met spelletjes. Kinderen hebben plezier in het spel en ondertussen oefenen ze met de tafels.’

Expertgroepen
Annemieke is een van de vier rekencoördinatoren binnen Stichting Baasis. Naast het expertteam rekenen zijn er ook expertteams op het gebied van taal/lezen, dynamische schooldag en meer- en hoogbegaafdheid. ‘Onze expertgroep wordt begeleid door een rekendeskundige, die Baasis hier speciaal voor heeft aangetrokken. En we gaan naar bijeenkomsten, zoals de Nationale Rekencoördinatorendag in Amsterdam. Zo blijven we nieuwe inzichten en inspiratie opdoen, waarmee we het rekenonderwijs op de Baasis-scholen boeiend en vernieuwend houden’, vertelt Annemieke.

Workshop
Om alle leerkrachten van de dertien verschillende Baasis-scholen de kans te geven het creatieve rekenonderwijs te ontdekken, gaf de expertgroep rekenen begin 2025 een workshop tijdens de Onderwijs Fiesta, een tweejaarlijkse dag voor alle medewerkers van Baasis. Zij gingen aan de slag met de blauwe vinvis en tijdens de rekenspelletjes kwam er flink wat fanatisme en competitie omhoog. ‘Het is goed dat collega’s nu een gezicht hebben bij de leden van de expertgroep rekenen’, zegt Annemieke. ‘Willen ze wat weten over rekenen en andere werkvormen voor rekenen, dan kunnen ze het ons vragen. Zo dragen we met zijn allen bij aan het onderwijs binnen Baasis. De stichting heeft de opleidingen tot rekencoördinator betaald en met bijvoorbeeld deze workshop zorgen we ervoor dat zo veel mogelijk scholen van Baasis daar iets aan hebben.’

Meer weten over rekenen op de scholen van Baasis? Neem contact op met Annemieke Tent via: a.tent@stichtingbaasis.nl